Promotie Uitgelicht: Sander Oldenhof
Op 10 maart promoveert Sander Oldenhof (1985) aan de UvA. Tijdens zijn promotieonderzoek aan het Van ’t Hoff Institute for Molecular Sciences (HIMS) ontdekte hij hoe waterstofopslag efficiënter te maken is met behulp van katalysatoren.
Wat wilde je weten?
‘Mijn hoofdvraag was: hoe werken katalysatoren? Katalysatoren zijn stoffen die een chemische reactie versnellen zonder daarbij zelf te worden verbruikt. Ik heb ligandsystemen onderzocht, dit zijn bouwstenen van een katalysator. Ik heb het ligand METAMORPhos bekeken, dat enkele jaren geleden is ontwikkeld aan de UvA. Het vergemakkelijkt de waterstofopslag op koolstofdioxide. Uit mijn onderzoek bleek dat de rol van deze liganden nog groter is dan we tot nu toe dachten.’
Hoe werkt waterstofopslag?
‘Als je aan koolstofdioxide waterstofgas toevoegt, ontstaat mierenzuur. Dit heeft een veel kleiner volume dan waterstofgas, aangezien mierenzuur een vloeistof is. Vloeistoffen hebben een veel grotere dichtheid dan gassen. Daarnaast is het niet explosief. Daarom is dit een goede en veilige manier om waterstofgas op te slaan. De katalysatoren die ik heb ontwikkeld en onderzocht, zetten het ontstane mierenzuur ook weer om in waterstofgas, zodat je het weer kunt gebruiken als brandstof. Ik heb ontdekt dat de METAMORPhos liganden van groot belang zijn in deze reactie. Dit heb ik zowel experimenteel als met computermodellen onderzocht. Uit beide kwamen dezelfde resultaten. Door gebruik te maken van METAMORPhos kon de opslag van waterstofgas als mierenzuur twee keer zo efficiënt gebeuren, omdat ze kunnen functioneren als interne base. Daarom hoef je voor de reactie geen base meer toe te voegen.’
Wordt METAMORPhos al gebruikt bij waterstofopslag?
‘Helaas nog niet. De methode is kostbaar omdat dure metalen worden gebruikt. De volgende stap is kijken of het met goedkopere metalen, zoals ijzer, ook mogelijk is. Dat onderzoek ga ik helaas niet doen. Inmiddels werk ik als postdoc bij de Universiteit Delft, waar ik onderzoek doe in samenwerking met het Nederlands Forensisch Instituut naar de afdruk van vingersporen. Een heel ander onderwerp dus. Aan de ene kant vind ik het jammer dat ik het onderzoek niet kan vervolgen, aan de andere kant was het wel tijd voor iets nieuws. En wellicht dat er binnen de onderzoeksgroep van Professor Joost Reek een nieuw iemand op kan promoveren.’
Ben je klaar voor je verdediging?
‘Zeker! Mijn proefschrift is gisteren van de drukker gekomen dus nu is het wachten op mijn verdediging. Ik heb er veel zin in. In mijn commissie zit een van de toppers uit mijn vakgebied. Ze komt speciaal voor mijn promotie uit Japan. Ik heb haar nog nooit gezien, maar we hebben wel samengewerkt via de mail. Ik ben enorm vereerd dat zij erbij wil zijn. Ik hoop dat ze na afloop mee een biertje gaat drinken, als ze daar tijd voor heeft.’