Kiezen voor de kudde: Lichte gemeenschappen en de nieuwe meerderheid

Onder redactie van Jan Willem Duyvendak en Menno Hurenkamp

18 mei 2004

Kiezen voor de kudde verscheen onder redactie van Jan Willem Duyvendak, hoogleraar Sociologie aan de UvA, en Menno Hurenkamp, hoofdredacteur van het Tijdschrift voor de Sociale Sector.

We zijn tegenwoordig allemaal unieke wezens. De individualisering heeft ons bevrijd van opgelegde keuzes. De druk van moraal, familie, kerk en staat die voor iedereen bij geboorte een vaste levensroute uitstippelde is weg. Er zijn geen collectieve verbanden meer waar je verantwoording aan af moet leggen. Volgens sommigen is dit goed en volgens anderen is dit erg slecht. Het idee dat individualisering een sterke maatschappelijke kracht is kom je in elk politiek programma en in elk beleidsdocument tegen. Maar niemand vraagt of het ook waar is.


Als je kijkt naar het gedrag van mensen, zoals dat in dit boek gebeurt, heeft het alle schijn van modern kuddegedrag. Hoewel schijnbaar bevrijd van dwang maken we toch massaal dezelfde keuzes, of het nu over het stichten van een gezin, het kopen van een auto of huis, het kiezen van een school of het kiezen van een jas gaat. Gevraagd naar opvattingen over het goede leven vinden we eigenlijk ook altijd ongeveer hetzelfde. We maken onszelf graag wijs dat we heel individualistisch optreden en denken, maar zoeken hardnekkig naar aansluiting bij groepen. Van individualisering blijkt in de praktijk weinig sprake. Herkennen van dit modern kuddegedrag voorkomt veel misverstanden en is noodzakelijk om over integratie van vreemdelingen na te denken.

Kiezen voor de kudde verscheen als jaarboek van het Tijdschrift voor de Sociale Sector. Op 26 mei 2004 vindt in De Balie in Amsterdam een discussie plaats naar aanleiding van het boek.

Gepubliceerd door  Faculteit der Maatschappij- en Gedragswetenschappen