Berkeley-prijs voor “spellingscontrole” voor p-waarden

14 december 2016

Klopt de statistiek in een wetenschappelijk artikel wel? Om dat te controleren, ontwikkelden Sacha Epskamp (oud-UvA-student en inmiddels universitair docent aan de UvA) en Michèle Nuijten (oud-UvA-student, nu werkzaam aan de Universiteit van Tilburg) de statcheck, een soort “spellingscontrole” voor p-waarden. Deze week nemen zij daarvoor in Californië de Leamer-Rosenthal Prize for Open Social Science in ontvangst, een initiatief van de University of California (Berkeley).

Epskamp kwam het idee om de statcheck te ontwikkelen toen hij tijdens zijn studie de opdracht kreeg om een artikel te lezen en vervolgens met de hand alle p-waarden opnieuw te berekenen om te checken of deze wel klopten. ‘Ik vond het een ontzettend tijdrovend proces, dat volgens mij ook best geautomatiseerd kon worden.’ Hij schreef de eerste versie van statcheck, vervolmaakte het programma samen met medestudent Michèle Nuijten, die er vervolgens op promoveerde.

Minder slordig

Inmiddels wordt statcheck gebruikt door wetenschappers zelf, maar ook door reviewers van wetenschappelijke tijdschriften. Volgens de laatste tellingen is de (gratis) tool al ongeveer 6000 keer gedownload. De web app http://statcheck.io is ook al ongeveer 6000 keer bezocht. Een goede ontwikkeling, denkt Epskamp: ‘Het programma zorgt ervoor dat artikelen minder slordig zijn. Dat is niet alleen fijner om te lezen, maar het is ook ontzettend belangrijk in bijvoorbeeld meta-analyses.’
Statcheck houdt de stijl van rapporteren aan van de American Psychological Association (APA), waardoor het programma op dit moment vooral in de psychologie bruikbaar is. ‘Maar met enige aanpassing zou de tool ook prima kunnen worden ingezet voor andere rapporteringsstijlen.’

Vrijheid om een eigen idee uit te werken

Epskamp ziet de prijs niet zozeer als een als een erkenning voor zichzelf als wel voor voor Nuijten (‘zij verdient de credits voor alles wat er nog gebeurd is na het oorspronkelijke idee en het automatiseren ervan’) en voor de kwaliteit van het researchmaster-programma van de Universiteit van Amsterdam. ‘We werden gestimuleerd om onze eigen ideeën uit te werken en kregen daarin enorm veel vrijheid. Michèle en ik waren beiden research-masterstudent toen wij dit idee uitwerkten en de eerste versie van het pakket creëerden. In feite zou elke student een dergelijk project kunnen opzetten. Dit probeer ik ook altijd duidelijk te maken wanneer ik lesgeef in de research master: ook als student kun je een bijdrage leveren aan de wetenschap.’

Over de Leamer-Rosenthal Prize

De Leamer Rosenthal Prize  for Open Social Science  is een initiatief van de University of California (Berkeley). Met de prijs wil de universiteit transparant wetenschappelijk onderzoek bevorderen en erkenning geven aan de wetenschappers die zich daar hard voor maken. De Leamer Rosenthal Prize is genoemd naar twee pioniers op het gebied van open science: econoom Edward E. Leamer and psycholoog Robert Rosenthal.
Epskamp en Nuijten nemen de prijs donderdag in ontvangst tijdens een feestelijke bijeenkomst op Berkeley. 

Gepubliceerd door  Faculteit der Maatschappij- en Gedragswetenschappen