Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!
Switch to English

Vrouwelijke leerkrachten in het basisonderwijs hebben een betere relatie met jongens dan mannelijke leerkrachten. Dit blijkt uit onderzoek van wetenschappers van de UvA en de VU. De resultaten zijn onlangs gepubliceerd in het Journal of School Psychology.

Vrouwelijke leerkrachten in het basisonderwijs hebben een betere relatie met jongens dan mannelijke leerkrachten. Dit blijkt uit onderzoek van wetenschappers van de Universiteit van Amsterdam en de Vrije Universiteit Amsterdam. De resultaten zijn onlangs gepubliceerd in het Journal of School Psychology.

In het maatschappelijk debat wordt het grote aantal vrouwelijke leerkrachten in het basisonderwijs regelmatig in verband gebracht met de tegenvallende prestaties van jongens. Dit omdat ze een slechtere relatie zouden hebben met jongens dan hun mannelijke collega’s. Met het onderzoek laten de wetenschappers zien dat deze aanname onjuist is.

De affectieve relatie tussen leerkracht en leerling is een belangrijke factor in het gedrag en leren op school. Daarom onderzochten wetenschappers Jantine Spilt, Helma Koomen en Suzanne Jak de invloed van het geslacht van leerkracht en leerling op de kwaliteit van de onderlinge relatie.

Ze vroegen 649 leerkrachten (467 vrouwen en 182 mannen) naar hun persoonlijke relatie met in totaal 1493 basisschoolkinderen (788 meisjes en 705 jongens) uit de groepen 3 t/m 8. Drie kernaspecten van de affectieve relatie met een individuele leerling werden in kaart gebracht: de mate van nabijheid (genegenheid, warmte en open communicatie), conflict (strijd en negatieve gevoelens) en afhankelijkheid (vraag om hulp en aandacht).

Vrouwen betere relatie met leerling dan mannen

Het onderzoek wijst uit dat vrouwen in alle opzichten betere relaties met leerlingen ervaren dan mannen: hun relaties met zowel jongens als meisjes zijn nabijer, minder conflictueus en worden ook minder gekenmerkt door afhankelijkheid. Relaties met jongens blijken, ongeacht het geslacht van de leerkracht, meer conflictueus dan die met meisjes. De relaties van vrouwen met meisjes zijn daarnaast wat hechter en warmer dan die met jongens. Deze bevindingen betwisten het wijdverbreide idee dat jongens betere relaties zouden hebben met mannelijke dan met vrouwelijke leerkrachten.

Eerder onderzoek kon de vermeende positieve effecten van mannelijke leerkrachten op de cognitieve prestaties van jongens niet bevestigen. Deze studie weerlegt een vergelijkbare aanname dat vrouwen minder goede relaties zouden opbouwen met jongens dan mannen. De onderzoekers betwisten niet dat er een behoefte is aan meer mannen in het primair onderwijs, maar het simpelweg vergroten van het aantal mannelijke leerkrachten blijkt volgens hun studie niet dé oplossing voor de problemen van jongens in het onderwijs.

Publicatiegegevens

Spilt, J.L., Koomen, H.M.Y., & Jak, S. (2011). Are boys better off with male and girls with female teachers? A multilevel investigation of measurement invariance and gender match in teacher-student relationship quality. Journal of School Psychology, 50(3), 363-378.