Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!
Switch to English

De architectuur van negende-eeuwse kloosters is diverser dan voorheen werd gedacht. Annika Rulkens toont met haar promotieonderzoek aan dat de architectuur uit deze periode niet als een geheel kan worden gezien. Bij de bouw van een nieuwe kloosterkerk werd steeds gekozen voor de vorm die het best paste bij de lokale omstandigheden en de functionele eisen die aan het gebouw gesteld werden. Er is geen algemene tendens zichtbaar die toe te schrijven is aan de invloed van keizer Lodewijk de Vrome.

negende eeuwse kloosters, FGw
Foto: Annika Rulkens

Rulkens onderzocht wat we werkelijk weten – en kunnen weten – over de architectuur van kloosters die gebouwd zijn tijdens de regeringsperiode van Lodewijk de Vrome (814-840). Tot nog toe werd gedacht dat kloosterarchitectuur in de jaren tien en twintig van de negende eeuw direct werd beïnvloed door de zogenoemde hervormingsconcilies van 816 en 817, een opvatting die in het wetenschappelijk debat leidend is geworden. Uit deze concilies, waar de wereldlijke en geestelijke leiders van het Karolingische rijk aanwezig waren, zouden algemene richtlijnen met betrekking tot de architectuur van kerken en kloosters zijn voortgevloeid. Rulkens wijst deze opvatting echter van de hand: ‘De kloosterarchitectuur gebouwd tijdens de regeringsperiode van Lodewijk de Vrome (814-840) kende een enorme variëteit. Er is geen algemene tendens zichtbaar die direct toe te schrijven is aan de invloed van de keizer of zijn (religieuze) agenda, zoals in het verleden wel is beweerd. Op elke plek werd gekozen voor een ontwerp dat het best paste bij de specifieke omstandigheden van die tijd en locatie. De lokale context was van grotere invloed dan rijksbrede ontwikkelingen’.

Nieuw beeld kloosterarchitectuur

Het materiaal dat voorheen gebruikt werd voor de reconstructie van kloosterarchitectuur blijkt volgens Rulkens vaak incompleet en op meerdere manieren uit te leggen. Een interdisciplinaire benadering van vroegmiddeleeuwse architectuur, waarbij zowel bronnen als benaderingswijzen die normaliter vallen onder disciplines als kunst- en architectuurgeschiedenis, archeologie, geschiedenis en religiestudies betrokken worden, levert een nieuw en veelomvattender beeld van kloosterarchitectuur in deze periode op.

Promotiedetails

Mw. A.J.R. Rulkens: Means, Motives and Opportunities. The Architecture of Monasteries During the Reign of Louis the Pious (814-840). Promotor is prof. dr. A.F.W. Bosman.

Tijd en locatie

De promotieplechtigheid vindt plaats op vrijdag 18 oktober om 13.00 uur.
Locatie: Aula van de UvA, Singel 411, Amsterdam.