Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!
Switch to English

Goede voornemens zijn niet voldoende om de hoeveelheid fruit te eten die gezondheidszorgrichtlijnen voorschrijven. Gedragscontrole is de belangrijkste voorspeller van de werkelijke fruitconsumptie.

Fruit-Flickr-CreativeCommons-AlanLevin
Bron: Flickr, Alan Levin

Dit blijkt uit onderzoek van de Amsterdam School of Communication Research van de UvA, in samenwerking met de Freie Universität Berlin en de University of Victoria (British Columbia, Canada). De onderzoeksresultaten zijn op vrijdag 19 september gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift British Journal of Health Psychology.

In haar richtlijnen Goede Voeding adviseert de Gezondheidsraad om (minimaal) twee stuks fruit per dag te eten. Uit voedselconsumptiepeilingen van het Ministerie van Volksgezondheid blijkt dat de fruitconsumptie van veel Nederlanders achterblijft bij deze richtlijnen. Tot op heden zijn verschillende onderzoeken gedaan naar de relatie tussen motivatie, eigen effectiviteit en plannen voor gedrag(verandering), maar er is weinig bekend over de variabelen die voorspellend zijn voor fruitconsumptie conform de richtlijnen. 

Van motivatie naar actie

UvA-onderzoeker Gert-Jan de Bruijn en zijn collega’s vroegen 413 studenten – via online-vragenlijsten – naar hun fruitconsumptiegewoontes, en naar hun motivatie, plannen, en eigen effectiviteit om in de komende twee weken minimaal twee stuks fruit per dag te eten. Twee weken later moesten de respondenten opnieuw rapporteren over hun dagelijkse fruitconsumptie. Ongeveer twee derde van hen gaf bij aanvang van het onderzoek aan gemotiveerd te zijn om twee stuks fruit per dag te eten, maar bij bijna de helft van deze groep lukte dit niet. Binnen de groep die vooraf aangaf een zwakke gewoonte te hebben om twee stuks fruit per dag te eten, lukte het slechts één op de vijf om zijn motivatie om te zetten in voldoende fruitconsumptie.

Meer controle, net zo veel sociale druk 

Een deel van het onderzoek was gericht op de verschillen tussen respondenten die er wel of niet in slaagden om minimaal twee stuks fruit per dag te eten. De respondenten die hun motivatie om wisten te zetten in gedrag, scoorden significant hoger op het gevoel controle te hebben om fruit te eten. Ook gaven zij aan fruit eten plezieriger te vinden. Gevoelens van sociale druk en het plannen van fruit eten verschilden niet tussen de groepen. 

De bevindingen dragen bij aan inzichten over de relatie tussen motivatie en gedrag rondom richtlijnen, en kunnen helpen bij het optimaliseren van strategieën om meer mensen voldoende fruit te laten eten. 

Publicatiegegevens

Gert-Jan de Bruijn, Amelie Wiedeman & Ryan E. Rhodes: ‘An investigation into the relevance of action planning, theory of planned behaviour concepts and automaticity for fruit intake action control’, in: British Journal of Health Psychology (2014 Sep;19(3):652-69). Doi: 10.1111/bjhp.12067.