Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!
EN
Nieuws

Kijk de UvA September 2019

UvA-wetenschappers verschijnen regelmatig op radio, tv of internet om met hun expertise het nieuws van de dag te duiden. In de rubriek 'Kijk de UvA' een kleine selectie van deze mediaoptredens.

Ghebreab, Sennay

'Maatschappelijke ai vraagt andere kijk op algoritmen'

Wetenschapper Sennay Ghebreab wil een Civic Ai Lab oprichten. Die onderzoeksgroep is een antwoord op bedrijven en organisaties die met ai-toepassingen en algoritmes vaak onvoldoende rekening houden met fundamentele burgerrechten. Ook ligt discriminatie op de loer, zo stelt hij. Een gesprek over de noodzaak van ai die in dienst staat van mens en maatschappij.

Lees het interview in Computable

dhr. prof.dr. J.T. Leerssen

Identiteitsdebat

Het identiteitsdebat in Nederland laait sinds Pim Fortuyn de multi-culturele samenleving mislukt noemde in vlagen hevig op. Maar verwarring en discussie over onze nationale identiteit is van alle tijden. Welke lessen kunnen we leren uit het verleden? Joep Leerssen, hoogleraar Europese Studies, heeft het nationalisme in Europa in de 19e eeuw in kaart gebracht. Hoe kijkt hij naar het hedendaagse Nederlandse identiteitsdebat?

Beluister het gesprek op BNR

C. Schaffner

Googles quantum supremacy

Google zou een doorbraak hebben bereikt bij de ontwikkeling van zijn kwantum computer: een berekening uitvoeren die tot nu toe onmogelijk werd geacht. Het bedrijf claimt daarmee 'quantum supremacy' te hebben bereikt. Al wordt daar door critici sterk aan getwijfeld. Te gast is Christian Schaffner, onderzoeker bij QuSoft en universitair hoofddocent aan de UvA.

Beluister het fragment op BNR

Jan Latten

De akelige reacties op Greta Thunberg

Achter Greta Thunberg zit een behoorlijke marketingmachine en dat doet wellicht iets af aan haar authenticiteit. Maar zijn de uiteenlopende reacties daarop wel gerechtvaardigd? En hoe kunnen we in Nederland het daklozenprobleem beter aanpakken? Te gast bij BNR zijn Jan Latten, Linda Duits en Sywert van Lienden.

Beuister het fragment op BNR

Coveney, Peter, hoogleraar, FNWI

Slecht nieuws voor de klimaatwetenschap: computers kunnen geen chaos simuleren

“De kern van het probleem is dat het in een chaotisch systeem juist deze irrationele getallen zijn die dit systeem zo chaotisch maken,” zegt Peter Coveney, bijzonder hoogleraar Informatica aan de UvA.

Lees het artikel in Vice

dhr. prof. dr. Janssen, Geert, FGw hoogleraar Vroege Geschiedenis
Geert Janssen (foto: Jeroen Oerlemans)

De term "Gouden Eeuw"

Het Amsterdam Museum gebruikt de term 'Gouden Eeuw' niet meer en vervangt het door '17e eeuw'. Simone Weimans gaat erover in gesprek met Jörgen Tjon A Fong (gastconservator van het museum), Geert Janssen (hoogleraar Vroegmoderne Geschiedenis aan de UVA) en Frits van Oostrom (voormalig voorzitter van de Commissie Ontwikkeling Nederlandse Canon).

Beluister het fragment op NPO Radio 1

Bram Belloni
Paul Aarts (foto: Bram Belloni)

Sabotage in Iran. Wat bezielde de AIVD?

Het dwarsbomen van nucleaire activiteiten door Nederland in Iran vindt geen rechtvaardiging in de toen bekende feiten, schrijft Paul Aarts.

Lees het artikel in NRC.

Dreigt een nieuwe oorlog in de Golf? 'Niemand is gebaat bij escalatie'

De drone-aanvallen op de grootste olieverwerkingsfaciliteit van Saudi-Arabië laten zien hoe kwetsbaar het land kan zijn, zowel fysiek als economisch. De Saudische economie is bijna volledig afhankelijk van olie: de productie ervan genereert maar liefst 90 procent van de overheidsinkomsten. "De geraakte doelen zijn het hart van die olieproductie", vertelt Paul Aarts, politicoloog en Midden-Oostendeskundige. "Dat dit getroffen wordt, betekent nogal wat, ook voor de olieprijs."

Lees het artikel op NOS.nl

Beluister het fragment bij BNR's Ask Me Anything

Beluister het fragment bij radioprogramma De Ochtend

dhr. prof. dr. Theo Gevers, hooglerar FNWI

Zorgen OM over deepfakes: 'Risico op oplichting en afpersing'

Het Openbaar Ministerie maakt zich zorgen over zogeheten deepfakes. Dat zijn filmpjes die met behulp van slimme algoritmes zijn gemanipuleerd. Je kunt iemands hoofd vervangen door dat van iemand anders, of iemand hele andere dingen laten zeggen. UvA-onderzoeker Theo Gevers deelt de vrees voor deepfakes. "Zolang het bij leuke apps blijft, is het vrij onschuldig", zegt Gevers. "Maar als het wordt toegepast op bijvoorbeeld chantage, is dat heel gevaarlijk."

Lees het artikel op NOS.nl

Biemond, Bart, hoogleraar AMC, Inwendige geneeskunde, ihb hemoglobinopathie

'Meer aandacht nodig voor 'niet-witte' ziekten'

Het aantal patiënten met sikkelcelziekte in Nederland neemt toe. Toch is er nog weinig over bekend en worden in veel gevallen de symptomen niet herkend. Het is een voorbeeld van een ziekte die vooral zwarte en gekleurde mensen treft. Voor dat soort ziektes moet meer aandacht komen, betoogt Bart Biemond, hoogleraar Inwendige Geneeskunde, aan het Amsterdam UMC, vandaag in zijn oratie.

Lees het artikel op NOS.nl

mw. prof. dr. Beate Völker, hoogleraar FMG, Sociology, especiallt the study of Labour and social inequality

Jonge man worstelt met balans werk en privé: 'Vrouwen plannen beter'

Ruim de helft van de mannen die net begint met werken zegt het lastig te vinden hun werk met hun leven thuis te combineren. "Mannen voelen de druk om thuis meer te doen, maar weten nog lang niet altijd hoe." "De maatschappelijke druk op mannen neemt toe", geeft Beate Volker, hoogleraar sociologie aan de Universiteit van Amsterdam als mogelijke verklaring.

Lees het artikel op RTL Z

Mooi, die vrijheid van meningsuiting. Maar mag een ander ook alles over jou zeggen?

Vrijheid, daar kan niemand tegen zijn. Totdat anderen je beledigen of klinkklare onzin over jou verkopen. Waar liggen de grenzen van de vrije meningsuiting? Er is maar één grens die we moeten trekken, vond John Stuart Mill in 1859. De Britse filosoof schreef een beroemd pleidooi voor een ruime vrijheid van meningsuiting. De ideeën van Mill lijken helder, maar ze laten zich niet zo direct vertalen naar de praktijk, vertelt staatsrechtkundige Aernout Nieuwenhuis van de UvA. ‘Mill schreef midden negentiende eeuw en dacht vermoedelijk vooral aan intellectuelen die met elkaar discussiëren.’ 

Lees het artikel in Quest

Gruter, Gert-Jan, hoogleraar FNWI, Industrial Sustainable Chemistry
Gert-Jan Gruter

Duurzaam met grondstoffen

In Radio Swammerdam spreken Mathijs ter Kuile en Nash Keller met twee experts op het gebied van recycling en plastic. Gert-Jan Gruter is bijzonder hoogleraar Industrial Sustainable Chemistry aan de UvA en technisch directeur bij Avantium. Hij gaat in gesprek over wat plastics nou eigenlijk zijn en de nieuwe plastics die eraan zitten te komen. 

Beluister het fragment op Soundcloud

Foto Sweder van Wijnbergen

Terugdraaien leenstelsel kost overheid miljard per jaar 

De steun voor het leenstelsel brokkelt steeds verder af. Na de PvdA lijkt ook D66-leider Rob Jetten zijn steun ervoor in te trekken. Jetten vindt het stelsel niet langer een doel op zich. Een steeds grote meerderheid in de tweede kamer wil terug naar een vorm van de basisbeurs. Een omschakeling die de overheid behoorlijk veel geld kan gaan kosten.'Een miljard per jaar ongeveer', zegt Sweder van Wijnbergen, hoogleraar economie aan de Universiteit van Amsterdam. 'Het is hetzelfde bedrag wat de overheid aan universiteiten zou gaan besteden.'

Beluister het fragment op BNR

Linda Geven

Geheugendetectie maakt politiewerk makkelijker. Maar ook eerlijker?

Geheugendetectie – het waarnemen van lichamelijke reacties op herkenning – is het doordachte zusje van leugendetectie. In laboratoriumsituaties heeft de techniek zijn sporen verdiend. Daarmee rijst de vraag wat geheugendetectie de politie kan bieden. En of we dat moeten willen. De afgelopen vier jaar hield psycholoog Linda Geven dat onderzoek kritisch tegen het licht: houden de resultaten ook stand in een minder geforceerde situatie? Geven: ‘De test is betrouwbaar en zou een nuttige bijdrage kunnen leveren in het rechercheproces.’

Lees het interview in Vrij Nederland

Jos Bartman

India een democratie?

India wordt beschuldigd van vreselijke mensenrechtenschendingen, zoals marteling, in Kashmir. En toch noemen we India de grootste democratie ter wereld en blijven westerse leiders aanschurken tegen premier Modi. Daarover Jos Bartman, politicoloog aan de UvA, gespecialiseerd in autoritaire regimes en deed een jaar onderzoek in India.

Beluister het fragment op BNR

Wilders Gewogen: 15 jaar reuring in de Nederlandse politiek

15 jaar geleden vertrok Geert Wilders bij de VVD en begon hij met het opzetten van een nieuwe partij, de PVV.  Alyt Damstra, promovenda politieke communicatie aan de UVA, verdiepte zich in de relatie tussen Wilders en de pers.

Beluister het fragment op NPO Radio 1