Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!
Over de Universiteit

Remieg Aerts

Remieg Aerts

Wie: Remieg Aerts (1957)
Studie: Geschiedenis in Groningen. Bijvakken: kunstgeschiedenis, Nederlands, museumkunde.
Eerste baan: Universitair docent geschiedfilosofie Rijksuniversiteit Groningen.
Favoriete plek op de UvA: Het Bushuis, aan de Kloveniersburgwal

Vanzelfsprekend studeren

'Ik kom uit een academisch milieu. Mijn vader was hoogleraar aan de Groningse Universiteit, mijn oudere broer en zus hebben gestudeerd. Het lag voor de hand dat ook ik naar de universiteit ging. Toen het eenmaal zover was, heb ik me wel eens afgevraagd: waarom ben ik hier eigenlijk als vanzelfsprekend terechtgekomen? Ik had daarin nooit echt een duidelijke keuze gemaakt. Dat was een van de redenen waarom ik later ook naar de kunstacademie ging. Die keuze had ik zelf gemaakt, dat wilde ik graag.'

Langetermijnperspectief

'Na mijn middelbare school twijfelde ik tussen Chinees en geschiedenis, uiteindelijk koos ik heel bewust voor dat laatste. Niet omdat ik een liefde koesterde voor de middeleeuwen, voor ridders of iets dergelijks, maar omdat ik een studie zocht die me een breed inzicht kon geven in hoe staat, samenleving en cultuur georganiseerd zijn. Op de middelbare school had ik geschiedenisdocenten die de meerwaarde lieten zien van historische kennis voor het begrijpen van maatschappelijke processen. Dat werd mijn uitgangspunt bij het studeren. Het langetermijnperspectief van geschiedenis is de beste manier om de maatschappij van nu te onderzoeken.'

'Ambitie, daar heb je je hele leven iets aan.'

Leren relativeren

'Het voordeel van het vak is dat het mensen leert relativeren. Mensen denken altijd dat ze in een heel bijzondere tijd leven. Dat de crisis nu erger is dan ooit. Alleen door recente ontwikkelingen in een historisch perspectief te plaatsen, kun je beoordelen of ze écht nieuw en groot zijn, of gewoon een zoveelste fase in een voorbijgaand proces dat we al tig keer gezien hebben. Een andere belangrijke les die je van geschiedenis leert, is om je van je eigen tijd te vervreemden. Ooit was alles anders: mensen dachten anders, dingen functioneerden anders. Je leert daardoor in een multiculturele samenleving meer begrip te hebben voor het feit dat dingen wézenlijk anders kunnen zijn, vanuit andere waarden georganiseerd.'

Waarden en context

'Het belang van de geesteswetenschappen wordt enorm onderschat. Geesteswetenschappen gaan over waarden die we creëren en bewaken. De slaagkans van nieuwe producten en technieken hangt sterk af van culturele contexten die we door de geesteswetenschappen leren begrijpen. Voedseltechnologen kunnen voor de grote voedselproblemen in de wereld fantastische oplossingen ontwikkelen: nieuwe zaden, gemodificeerde producten die niet gevoelig zijn voor schimmels, noem maar op. Oplossingen die alleen werken als je begrijpt waarom mensen in bepaalde culturen sommige dingen wel of niet willen eten, of wat de status en waarde zijn die aan voedingsrituelen worden toegekend.'

'Geesteswetenschappen gaan over waarden die we creëren en bewaken.'

Van Nijmegen naar Amsterdam

'Ik ben pas in 2017 van de Radboud Universiteit in Nijmegen naar de UvA overgestapt. Amsterdam en de UvA doen me wel wat. Ik ben van oorsprong Amsterdammer, geboren en getogen in Slotervaart. De geesteswetenschappenfaculteit van de UvA is een grote, uitdagende faculteit met heel veel mogelijkheden en heel veel expertise. In Nijmegen was de letterenfaculteit kleiner en was ik op den duur behoorlijk strikt aan politieke geschiedenis gebonden. Ik wilde bredere maatschappelijke onderwerpen onderzoeken en dat kan hier beter.'

Rommelig en wonderlijk georganiseerd

'Ten opzichte van andere universiteiten is de UvA groter, vrijer en gedurfder. En ook rommeliger en op wonderlijke manieren tóch georganiseerd. Voordeel is natuurlijk dat de UvA in Amsterdam ligt, waar veel andere kennisinstituten, cultuurinstituten, wetenschappelijke instellingen en bedrijven gevestigd zijn die op een of andere manier een relatie met de universiteit hebben. De UvA staat daardoor dicht bij maatschappelijke debatten en de media zijn altijd in de buurt. Dat maakt de universiteit erg interessant.'

'De maatschappij van nu is een optelsom van geschiedenis en ervaring.'

Ongegeneerd

'UvA-studenten zijn in bepaalde opzichten ongegeneerder dan andere studenten. Ze permitteren zich makkelijker om te laat naar college te komen en maken daar verder ook geen enkel excuus voor. Ze durven zich ook sterker te uiten in colleges, of op sociale media. Dingen die in de collegezaal gebeuren, vinden daardoor makkelijk hun weg naar buiten en kunnen tot discussies leiden.'

Een universitaire geschiedenis

'Ik realiseerde me dat ik universiteiten al vijftig jaar van binnenuit meemaak. Vroeger thuis, later als student en nu door mijn werk. Dat is op zichzelf al een universitaire geschiedenis. Het zorgt in mijn vakbenadering voor wat relativering. Aan onderwijs en onderzoek wordt voortdurend gesleuteld. Al tientallen jaren worden door overheden pogingen gedaan om nieuwe onderwijsmodellen te bedenken, om het studentrendement te verbeteren. Veel van die pogingen heb ik vaker voorbij zien komen, ze zijn niet allemaal even succesvol.'

Academicus in hart en ziel

'Ik ben door mijn studie en mijn werk in hart en ziel een academicus geworden, in elk opzicht benader en beoordeel ik de dingen op een academische manier. Ik wil argumenten zien, bewijsvoering, ik wil redelijke discussies voeren. Door te studeren heb ik een attitude aangeleerd, een houding die niet ophoudt bij het werk. Het is niet een trucje dat je leert: het is een manier van denken. Ik hoop dat ik die manier van denken kan overdragen aan mijn studenten.'