Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!
Je gebruikt een niet-ondersteunde browser. Deze site kan er anders uitzien dan je verwacht.
Bachelor
Pedagogische wetenschappen
Vergelijk

Thema: Wereld Dyslexie Dag

Op 6 oktober is het Wereld Dyslexie Dag. Wij stelden hoogleraar Orthopedagogiek Peter de Jong drie vragen over dit thema.

Prof. Dr. Peter de Jong

Wat is dyslexie eigenlijk en waar lopen kinderen met dyslexie tegenaan?

Dyslexie is een ernstig probleem in lezen en/of spellen. Kinderen met dyslexie lezen vooral traag en maken veel spelfouten. Ze hebben daardoor moeite om teksten te begrijpen en te schrijven, en hebben meer last van angst en depressieve gevoelens. Kinderen met dyslexie hebben ook een groter risico om te blijven zitten, een lager schooladvies te krijgen, later minder geld te verdienen en hebben meer kans op gezondheidsproblemen.

Hoe kan dyslexie behandeld worden en wat kan de rol van een pedagoog hierin zijn?

Vele genen en omgevingsfactoren zijn betrokken bij het ontstaan van dyslexie. Welke factoren van invloed zijn en hoe dat precies tot dyslexie leidt, is nog lang niet bekend. Maar zeker is dat dyslexie niet één enkele oorzaak heeft die bij iedereen met dyslexie voorkomt. Daardoor wordt de diagnose van dyslexie vooral gebaseerd op de ernst en de hardnekkigheid van de lees- of spellingproblemen. Wanneer een lees- of spellingprobleem ernstig en hardnekkig genoemd moet worden, is enigermate arbitrair. Hoeveel mensen met dyslexie er zijn, kun je dus nooit wetenschappelijk bewijzen. Maar we weten wel dat de problemen met lezen en spellen zo ernstig en hardnekkig kunnen zijn dat gespecialiseerde hulp door een gedragswetenschapper, zoals een orthopedagoog, nodig is. De orthopedagoog beschikt over de wetenschappelijke en klinische kennis om na te gaan waar de problemen bij een specifiek kind vandaan komen, waardoor ze zo hardnekkig zijn, en wat de gevolgen voor het kind zijn. De orthopedagoog beschikt ook over speciale programma’s om lezen en spellen te bevorderen, kan die aanpassen aan de behoeften van een specifiek kind en heeft de gespreksvaardigheden en kennis van gedrag om ouders en leerkracht te betrekken bij de behandeling van het kind. Belangrijk is ook dat de orthopedagoog in staat is om complexe problematiek aan te pakken zoals kinderen met dyslexie en een andere stoornis, zoals ADHD, wat vaak voorkomt.

Waar liggen nu nog de uitdagingen?

Heel veel onderzoek wordt gedaan om het ontstaan van dyslexie beter te begrijpen. Twee onderwerpen die aan de Universiteit van Amsterdam in de belangstelling staan, zijn de overdracht van dyslexie van ouder naar kind en de preventie van dyslexie. Wat betreft de overdracht is al langer bekend dat dyslexie voorkomt in families. Kinderen met een ouder met dyslexie hebben 3 tot 4 keer meer kans om dyslexie te krijgen dan kinderen waarvan de ouders geen dyslexie hebben. Hoe kan dat? Natuurlijk geven ouders genen door aan hun kinderen. Maar wat is de rol van de omgeving? Maakt het nog uit wat ouders doen? Een ander onderwerp is de preventie van dyslexie. Preventie is van groot belang en begint liefst voordat het leren lezen van start gaat. Immers, hoe eerder bekend is of een kind het risico loopt op dyslexie des te eerder kan geprobeerd worden om dit te voorkomen. Dat klinkt simpel, maar is het niet. Voordat een preventieprogramma kan worden ingezet, moeten een aantal ingewikkelde vragen opgelost worden. Om er een paar te noemen: welke kinderen hebben een risico op dyslexie, op welke leeftijd kan een preventieprogramma het beste starten, hoe moet zo’n programma eruit zien, hoe intensief moet het zijn, en natuurlijk, als het programma er is, voorkomt het dyslexie?

Nuttige links:

Website Dyslexie Centraal: https://www.dyslexiecentraal.nl/

Website Balans Digitaal: https://balansdigitaal.nl/stoornis/dyslexie/?gclid=EAIaIQobChMItInWxKid7AIVC9iyCh2rbgNeEAAYASAAEgLx4fD_BwE