Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!

Airbnb trekt steeds meer toeristen naar wijken waar de traditionele hotelbranche niet of nauwelijks aanwezig is. Deze populariteit van authentieke 'urban' ervaringen 'buiten de gebaande paden' heeft invloed op de huurmarkt , maar ook op de beeldvorming van deze wijken. Onderzoekers van de UvA hebben de beeldvorming van wijken met een zwarte meerderheid in New York City onderzocht en stellen een nieuwe vorm van 'koloniaal discours' vast.

Brooklyn, New York

Stadsgeografen Petter Törnberg en Letizia Chiappini onderzochten hoe witte en zwarte Airbnb-verhuurders in New York City wijken met een zwarte meerderheid in de markt zetten. Ze stellen vast dat witte ondernemers een vorm van 'koloniaal discours' inzetten: ze exotiseren verschillen, leggen de nadruk op het vreemde en presenteren gemeenschappen als ervaringen die groepen van buiten kunnen consumeren. Witte bezoekers op hun beurt beschrijven hun toeristische bezoeken aan die wijken als 'stoere' en 'avontuurlijke' ontdekkingsreizen op 'onbekend terrein'.

De authentieke 'urban' ervaring als consumentenproduct

De stad is een markt geworden waar je ook 'plekken' kunt consumeren die symbool staan voor bepaalde ervaringen. Bijvoorbeeld 'authentieke', 'urban' ervaringen 'buiten de gebaande paden', wanneer je op plekken als Wedding in Berlijn, Hammersmith in Londen of Brooklyn in New York verblijft. Airbnb is een grote speler in dit veld van  'authentieke' ervaringen. Het geeft bezoekers het gevoel het echte leven mee te maken in woonwijken, in tegenstelling tot de plaatsen waar hotels zijn toegestaan.

Kritiek op Airbnb

Doordat Airbnb zichzelf presenteert als platform voor informele verhuur, en niet als bedrijf dat concurreert met de hotelbranche, onttrekken de accommodaties van Airbnb zich vaak aan belastingregels en bestemmingsplannen. Dit heeft geleid tot brede kritiek op Airbnb. Törnberg en Chiappini voegen daar een kritische noot aan toe, namelijk Airbnb's culturele impact door de manier waarop bepaalde stadswijken worden gepresenteerd.

'Airbnb is geen neutraal platform', stellen Törnberg en Chiappini. ‘Lokale en informele huurders op Airbnb zetten wijken op een bepaalde manier in de markt om ze aantrekkelijker te maken voor groepen van buiten. Airbnb is in delen van de stad doorgedrongen die eerder grotendeels gevrijwaard bleven van deze vorm van consumptie en eigent zich voorheen slecht bekend staande stadswijken toe,' aldus de auteurs.

Het Airbnb-aanbod in New York City

Met meer dan 650 miljoen dollar aan huurinkomsten per jaar is New York City de op twee na grootste markt voor Airbnb, met een groot aanbod buiten de meer centrale delen van de stad, vooral in Brooklyn. Airbnb is in New York niet onomstreden, zowel vanwege het omzeilen van de regelgeving voor commerciële kortlopende huur, als vanwege het bevorderen van raciale ongelijkheden. Uit meerdere onderzoeken is gebleken dat verhuurders geneigd zijn om Afro-Amerikaanse huurders af te wijzen en dat zwarte verhuurders 12 procent minder verdienen dan niet-zwarte verhuurders voor het zelfde type accommodatie.

Törnberg en Chiappini hebben geanalyseerd hoe wijken met een zwarte meerderheid door Airbnb-verhuurders in de markt worden gezet en hoe huurders over hun keuze voor deze wijken communiceren. Ze hebben gegevens over het Airbnb-aanbod in New York City geanalyseerd in combinatie met gegevens over de bevolkingssamenstelling van de American Community Survey uit 2016.

Hoe verhuurders wijken beschrijven

Witte verhuurders gebruiken vaak termen als 'hipster', 'kunstenaar' of 'schrijver' en benadrukken cultuurconsumptie, restaurants en beloopbaarheid. Zwarte verhuurders daarentegen leggen de nadruk op 'veiligheid', 'toezicht' en 'politie’ om in te gaan tegen het narratief van de gevaarlijke wijk, en focussen op meer praktische consumptie zoals supermarkten en toegang tot openbaar vervoer.

Een woordwolk van de termen die witte en zwarte verhuurders het meest gebruiken bij het beschrijven van hun wijk.

Wie de gegevens aandachtiger bestudeert, ziet dat wijken worden geframed als plaatsen om te verkennen, vol 'authentieke’ en 'exotische’ culturele ervaringen die de stoere bezoeker kan 'ontdekken' . Terwijl witte verhuurders wijken vooral als culturele ervaringen presenteren, lijken zwarte verhuurders zich er soms scherp van bewust dat ze niet alleen voor een overwegend witte doelgroep schrijven, maar dat deze lezers hen ook als 'zwart' zien.

Hoe huurders wijken beschrijven

In recensies op Airbnb kunnen huurders hun ervaringen beschrijven en deze delen met potentiële toekomstige huurders, met de verhuurder zelf en de bredere gemeenschap van Airbnb-gebruikers. Witte huurders zijn geneigd om bij het beschrijven van hun ervaringen in wijken met een zwarte meerderheid de nadruk te leggen op hun eigen avontuurlijke instelling. Hierbij suggereren ze vaak dat de ervaring een zekere wereldwijsheid vergt. Bovendien benadrukken witte huurders bij witte verhuurders in wijken met een zwarte meerderheid vaak dat het huis een 'veilige’ uitvalsbasis was om de wijk te verkennen.

'In plaats van op goud en ivoor zijn de ontdekkingsreizigers van tegenwoordig uit op sandwiches bij de plaatselijke broodjeszaak'

Törnberg en Chiappini concluderen dat de marketing door Airbnb van wijken met een zwarte meerderheid in een langere geschiedenis van kolonialisme en geracialiseerde expropriatie kan worden geplaatst: 'In plaats van op goud en ivoor zijn de ontdekkingsreizigers van tegenwoordig uit op sandwiches bij de plaatselijke broodjeszaak.'

Lees het artikel 'Selling black places on Airbnb'