Fotograaf: Medewerker

dhr. dr. D.A. (David) Duindam


  • Faculteit der Geesteswetenschappen
    Literatuurwetenschap
  • Bezoekadres
    P.C. Hoofthuis
    Spuistraat 134  Amsterdam
    Kamernummer: 713
  • Postadres:
    Spuistraat  134
    1012 VB  Amsterdam
  • D.A.Duindam@uva.nl
    T: 0205253880

For English, click here.

 

Introductie

Mijn proefschrift Signs of the Shoah. The Hollandsche Schouwburg as a Site of Memory is een samenwerking van de Universiteit van Amsterdam (UvA) en het Joods Historisch Museum (JHM). Het is onderdeel van de NWO-onderzoekslijn Dynamiek van de Herinnering van het onderzoeksprogramma Culturele Dynamiek. Mijn promotores zijn prof. dr. Frank van Vree en prof. dr. Rob van der Laarse. Het proefschrift zal in de lente van 2016 worden verdedigd.

 

 

Mijn onderzoek richt zich op de naoorlogse ontwikkeling van de Hollandsche Schouwburg binnen het raamwerk van een theoretische en internationale discussie over de inrichting en monumentalisering van vergelijkbare plaatsen van terreur. Naast deze academische doelstelling zal het een bijdrage leveren aan de plannen voor de bouw van het Nationaal Sjoa Museum.

 

Publieksbundel 

 

Naast mijn proefschrift heb ik aan een publieksbundel gewerkt over de geschiedenis van deze plek in samenwerking met verschillende auteurs, onder hoofdredactie van Frank van Vree en in samenwerking met het Joods Historisch Museum. Dit boek is uitgegeven door AUP en werd op 19 november 2013 aan minister Bussemaker overhandigd. Lees hier het review van Geraldien von Frijtag Drabbe Künzel in het BMGN - Low Countries Historical Review. Max van Weezel interviewde mij voor Met het oog op morgen en NWO plaatste een beschrijving van het project. In 2016 komt een Engelstalige editie uit.

 

Neem gerust contact op als u vragen heeft over mijn onderzoek. Voor meer informatie zie mijn persoonlijke website: davidduindam.nl. Voor een visuele rondleiding, zie hier.

 

De Hollandsche Schouwburg, 2011. Foto: Mara Jong Kon Chin

Korte geschiedenis van de Hollandsche Schouwburg

 

De Hollandsche Schouwburg is gebouwd in 1892 en was lange tijd een populair theater in de Plantagebuurt van Amsterdam. In 1942 werd dit gebouw door de Duitse bezetter uitgekozen om te dienen als centrale deportatieplaats. Tot eind november 1943 moesten de joden van Amsterdam en omgeving zich hier melden. Sommige slachtoffers verbleven slechts enkele uren in dit krappe theater; andere dagen en soms weken voordat ze werden getransporteerd naar concentratiekampen in Nederland en uiteindelijk het oosten van Europa. Nadat Amsterdam officieel judenrein was verklaard, bleef de Hollandsche Schouwburg leegstaan. In 1944 werd het verkocht.

 

Na de oorlog wilde de nieuwe eigenaren het theater opnieuw exploiteren, maar dit bleek al snel een gevoelige kwestie, vooral binnen de joodse gemeenschap. Men richtte een comité op dat geld inzamelde waarmee de Hollandsche Schouwburg werd opkocht om te voorkomen dat dit opnieuw een plek van amusement zou worden. Het zou nog lang duren voordat er een nieuwe bestemming was gevonden. In 1962 opende de burgemeester van Amsterdam hier het eerste nationale openbare monument dat was gewijd aan de slachtoffers van de Jodenvervolging.

 

In 1992 kreeg het JHM het beheer in handen, ontwikkelde educatieve programma's en voegde een namenwand en een permanente tentoonstelling toe. Op dit moment zijn er plannen voor een ingrijpende renovatie en uitbreiding van de huidige situatie.

 

Achtergrond

 

Ik ben als promovendus verbonden aan de Amsterdam School for Heritage and Memory Studies en het landelijke Huizinga Instituut. Binnen de Faculteit der Geesteswetenschappen werk ik bij de afdeling Literatuurwetenschap.

 

Studie
2006 - 2008: Onderzoeksmaster Cultural Analysis (UvA)
   - scriptie "The Urban Subject. Cityscapes and the production of a new subjectivity."


2007 -2008: Uitwisseling met de Freie Universität Berlin aan het JFK-Institut für Nordamerikastudien


2005 - 2006: Master Algemene Literatuur Wetenschappen (UvA)
   - scriptie "Thinking Art. Self-reflectivity in the ars ludens of Duchamp,Warhol and Wim Delvoye."


2001 - 2005: Bachelor Wijsbegeerte (UvA)
   - scriptie "Dynamische macht en mogelijkheden tot verzet. Een nieuw machtsbegrip na Horkheimer en
   Adorno."

Selectie van conferenties en andere bijeenkomsten

 

  • 16, 17 & 18-05-18: Internationale workshop Digital Memories of the Holocaust: Performance, affect and presence (Londen)

Organisatie.

 

  • 18, 19 & 20-10-17: Internationale workshop Digital Memories of the Holocaust: Testimony, narratives, and digital archives (Florence)

Organisatie.

 

  • 17, 18 & 19-05-17: Internationale workshop Digital Memories of the Holocaust: Connectivity and community (Warsaw)

Organisatie.

 

  • 13, 14 & 15-05-17: POLIN museum Warsaw: Museums and Their Publics at Sites of Conflicted History

Paper: "Self-inscription at the Hollandsche Schouwburg, Amsterdam: the latent indexicality of in situ memorial museums."

 

  • 30-06-16: Huizinga Summer School: European Contested Heritage & the Politics of Commemoration

Lezing: "Signs of the Shoah"

 

  • 25 & 26-06-15: Internationale workshop: Colonial Ruin: (In)Visible Sites of Postcolonial Memory

Organisatie en voorzitter in samenwerking met dr. Paul Bijl.

 

  • 15-02-2015: Lezing voor tentoonstelling Selamat Sjabbat Joods Historisch Museum

 

  • 29-10-13: International Conference: Competing Memories

Sessievoorzitter & paper: "Superimposition and self-inscription at the Hollandsche Schouwburg" 

 

  • 07-03-13: Symposium: Dynamics of Memory of WWII

Organizatie & paper: "De/constructing a theater of memory"

 

  • 07-03-13: Seminar Heritage & Memory of Conflict

Organizatie en voorzitter.

 

  • 22-04-13: Huizinga PhD Symposium

Paper: "The Hollandsche Schouwburg as a spatial configuration"

 

Organizatie & Paper: "The Shoah in Minahasa? Familial heritage in a post-colonial setting." Klik hier voor een bewerkte versie

 

  • 01-10-12: Dresden Summer School 2012, Von der Vitrine zum Web 2.0. Museen, Bibliotheken und Archive im digitalen Zeitalter. 

Blogbijdrage: "The Grohmann exhibition between experiment and tradition."

 

  •  25-08-12: University of Cambridge, Forgotten War and Occupation Heritage.

 Poster presentation: "The Hollandsche Schouwburg as urban dark heritage."

 

  • 05-06-12: University of Gothenburg, international conference of Critical Heritage Studies

Paper: "Heritage as a cultural and historical process: the production and consumption of the Hollandsche Schouwburg in Amsterdam."

 

  • 27-03-12: Universiteit van Amsterdam: Media & Memory Workshop.

Paper: "Virtual & Physical Spaces of Memory: the 'Digital Monument to the Jewish Community' in a museum setting." 

 

  • 24-01-12: Vrije Universiteit Amsterdam, Holocaust Memorial Day

Lezing: "Drie op een rij. De jodenvervolging herdacht in Nederland."

 

  • 24-08-11: University of Helsinki, interdisciplinary conference: Imagining Spaces/Places

Paper: "Urban Memory: Imagining the Past."

 

  • 09-07-11: University of Copenhagen, XXIV biennial conference of IAMHIST: Media History and Cultural Memory

Paper: "The Hollandsche Schouwburg between Jewish memory and Dutch society."

 

  • 01-07-11: The Lisbon Consortium: I Lisbon Summer School for the Study of Culture: Performaticity

Paper: "Performing urban memory.The façade of the Hollandsche Schouwburg: theater, site of terror, site of memory." (Zie PDF hieronder)

 

  • 31-05-11, University of Antwerp: 4th Contact Day Jewish Studies on the Low Countries.

Paper: "The Hollandsche Schouwburg as a dialogical monument: Performing Jewish identity."

 

  • 15-04-01: Duitsland Instituut Amsterdam: Graduiertenkolleg mit Aleida Assmann.

Paper: "The Hollandsche Schouwburg as stage for the performance of memory."

 

  • 29-10-10: Catholic University in Lisbon: first Graduate Conference in Culture Studies: Panic and Mourning

Paper: "The Politics of Commemoration: From Nation-building to Collective Mourning in the Netherlands."

Een uitgebreide versie werd als peer-reviewed hoofdstuk gepubliceerd in 2012.

 

  • 24-07-10: Freie Universität Berlin: Summer School 2010 des Visual History Archive.

Presentatie: "Literaturwissenschaftliche Perspektiven. Narrative Überlebensstrategien in Zeitzeugnissen."

De Hollandsche Schouwburg. Theater, Deportatieplaats, Plek van herinnering. 

Op 19 november 2013, zeventig jaar na het laatste transport dat vanaf de Hollandsche Schouwburg vertrok, werd het resultaat van een nauwe samenwerking tussen 12 wetenschappers overhandigd aan minister Bussemaker. Het Nederlandstalige publieksboek is uitgebracht door AUP en is in de boekhandel verkrijgbaar. Ik schreef twee hoofdstukken en was deel van de redactie, samen met Frank van Vree en Hetty Berg. Verder met bijdrages van Evelien Gans, Esther Göbel, Annemiek Gringold, Joost Groeneboer, Coert Krabbe, Joosje Lakmaker, Pauline Micheels, Mark Schellekens en Bart Wallet.

Het boek is uitverkocht en zal in 2017 een herdruk en een Engelstalige editie kennen.

Beschrijving

In dit boek wordt voor het eerst de volledige geschiedenis van De Hollandsche Schouwburg in Amsterdam in kaart gebracht. De Schouwburg is een van de meest beladen plekken van Nederland. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden in dit voormalige theater tienduizenden joden samengebracht om vervolgens te worden afgevoerd naar de vernietigingskampen.

Naast de uitgebreide bespreking van deze zwarte bladzijde uit de geschiedenis van het theater wordt ook volop aandacht besteed aan de rest van de rijke historie van de Schouwburg: van de oprichting in 1892 tot aan de inrichting als monument in 1962. 

Het boek staat uitvoerig stil bij de tijd waarin de Schouwburg fungeerde als centrum voor toneel en amusement, waar grote namen uit de Nederlandse theatergeschiedenis hun successen beleefden. Ook gaat De Hollandsche Schouwburg in op de bezettingsperiode, waarin het theater eerst werd aangewezen als 'Joodse Schouwburg', om vanaf 20 juli 1942 ingezet te worden als verzamelplaats van waaruit tienduizenden joden gedeporteerd zouden worden. Het laatste deel van het boek richt zich op de periode na de oorlog, waarin de Schouwburg na lang touwtrekken werd ingericht als monument. Daarbij wordt ook het actuele debat rond de plaats van de Hollandsche Schouwburg in de hedendaagse herinneringscultuur met betrekking tot de Tweede Wereldoorlog niet geschuwd.

 

Media aandacht

 

Het NIW bracht een voorpublicatie van Bart Wallets hoofdstuk over het plan een Israël Centrum in de Hollandsche Schouwburg op te richten in 1953. Het Parool schreef een uitgebreid artikel over het boek op 18 november. De Groene Amsterdammer publiceerde op 20 november naar aanleiding van de vondst van de memoires van Hetty Bloemgarten door haar broer Salvador een mooi artikel over haar leven, dat zich een korte periode in de Joodsche Schouwburg afspeelde. Daarnaast was er aandacht voor het boek in het Noord Hollands Dagblad, enkele andere regionale kranten, de Groene Amsterdammer, BMGN Huygens genootschap (tijdschrift van KNAW), Geschiedenis Magazine, Historisch Nieuwsblad, Kleio, het NRC Handelsblad en het befaamde AT5 ontbijtnieuws.

Max van Weezel interviewde mij voor Met het oog op morgen. NWO publiceerde een stuk op haar website. Dr. Geraldien von Frijtag Drabbe Künzel schreef een recensie voor het tijdschrift BMGN - Low Countries Historical Review.

2012

  • Duindam, D. (2012). Stage, performance, media event: the national commemoration of the Second World War in the Netherlands. In D. Agostinho, E. Antz, & C. Ferreira (Eds.), Panic and mourning: the cultural work of trauma (pp. 247-261). (Culture & conflict; No. 1). Berlin: De Gruyter. DOI: 10.1515/9783110283143.247 [details]

2012

  • Duindam, D. (2012). Het lange leven van Raul Hilbergs standaardwerk. Onderzoek Uitgelicht, 1(2), 4-9. [details]

Prijs

  • Bijl, P.A.L. & Duindam, D.A. (2015): Grant for the Organization of the Workshop "Colonial Ruin: (In)Visible Sites of Postcolonial Memory".
  • Bijl, P.A.L. & Duindam, D.A. (2015): Grant for the Organization of the Workshop "Colonial Ruin: (In)Visible Sites of Postcolonial Memory".
  • Bijl, P.A.L. & Duindam, D.A. (2015): Grant for the Organization of the Workshop "Colonial Ruin: (In)visible Sites of Postcolonial Memory".

Mediaoptreden

  • Duindam, David (16-11-2013): OOG Zaterdag: Geschiedenis van de Hollandsche Schouwburg [Radio] Hilversum, Radio 1. OOG Zaterdag: Geschiedenis van de Hollandsche Schouwburg.
  • Duindam, David (30-01-2011): Herinnering en geheugen [Radio] Amsterdam, Amsterdam FM. Herinnering en geheugen.

Boekredactie

  • van Vree, F., Berg, H., & Duindam, D. (2013). De Hollandsche Schouwburg: theater, deportatieplaats, plek van herinnering. Amsterdam: Amsterdam University Press. [details]

Andere

  • van der Laarse, R. (organiser) & Duindam, D.A. (organiser) (11-12-2012): NIAS Workshop Terrorscapes / Dynamics of Memory, Wassenaar (organising a conference, workshop, ...).

2016

  • Duindam, D. A. (2016). Signs of the Shoah: The Hollandsche Schouwburg as a site of memory [details / files]
This list of publications is extracted from the UvA-Current Research Information System. Questions? Ask the library or the Pure staff of your faculty / institute. Log in to Pure to edit your publications.
  • Geen nevenwerkzaamheden

contactgegevens bewerken bewerk tabbladen