30 september 2026
Tijdens een ingetogen bijeenkomst op 30 september, sprak UvA-bestuursvoorzitter Vinod Subramaniam zijn dank uit aan de betrokkenen die jarenlang hebben gepleit voor een nieuw gedenkteken. Ook stond hij onder meer stil bij het rechtsherstel voor de medewerkers die tijdens de oorlog werden ontslagen op last van de Duitse bezetter.
Een groep studenten, onderzoekers en alumni nam het initiatief voor het vernieuwde oorlogsmonument. Duifje van de Woestijne, masterstudent Jewish Studies en medewerker Allard Pierson, vertelde hoe dit studenten- en medewerkers initiatief tot stand kwam.
Vervolgens gaf Frank van Vree, emeritus hoogleraar Geschiedenis van oorlog, conflict en herinnering, een toespraak met het bredere perspectief over de geschiedenis van herinneren sinds 1945 en de opkomst van namenmonumenten zoals deze.
Met de onthulling van het nieuwe gedenkteken rondt de UvA het rechtsherstel af voor medewerkers die tijdens de Tweede Wereldoorlog werden ontslagen op last van de Duitse bezetter. De ontslagen werden destijds uitgevoerd door het College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Amsterdam, omdat de Universiteit van Amsterdam toen onderdeel was van de gemeentelijke organisatie.
Na historisch onderzoek door de afdeling Documentaire Informatievoorziening (DIV) heeft het College van Bestuur van de UvA op 15 september 2026 besloten alle betreffende ontslagen formeel te herroepen. Dit betreft medewerkers die ontslagen werden omdat zij Joods waren, maar ook medewerkers die hun baan verloren als straf voor verzetsactiviteiten. Voor hoogleraren, lectoren en privaatdocenten past de UvA daarnaast de ontslaggegevens aan in het Album Academicum, met een vermelding van het rechtsherstel.
Wil je meer weten over de Universiteit van Amsterdam tijdens de Tweede Wereldoorlog? Bekijk dan de uitgebreidere pagina op uva.nl/oorlogsmonument.
De binnentuin van de Oudemanhuispoort van de UvA is openbaar toegankelijk. Het gedenkteken bevindt zich direct rechts in de tuin.
Denk je aan zelfdoding? Bel dan 24/7 gratis en anoniem met 113 of chat op 113.nl