16 oktober 2026
De onderzoekers analyseerden persoonlijkheidsgegevens van meer dan 3,2 miljoen Amerikanen uit 349 stedelijke regio’s en vergeleken deze met de opkomst van drie digitale platforms – Airbnb, Uber en Flickr – in die regio’s. Regio’s met een psychologisch meer open bevolking bleken de drie platforms sneller te omarmen, ook wanneer rekening werd gehouden met economische, demografische, infrastructurele, sociale en geografische verschillen.
Psychologische openheid is een van de kenmerken van het bekende Big Five-model dat persoonlijkheid aan de hand van vijf kenmerken beschrijft (openheid, consciëntieusheid, extraversie, vriendelijkheid en neuroticisme). Openheid omvat nieuwsgierigheid, ontvankelijkheid voor nieuwe ideeën en ervaringen en de bereidheid om zich open te stellen voor onbekende of onconventionele zaken.
De onderzoekers beschrijven de psychologische openheid van een regio als een ‘onzichtbare sociale infrastructuur’: iets wat niet zichtbaar of tastbaar is zoals wegen, universiteiten of glasvezelnetwerken, maar dat wel invloed kan hebben op hoe gemakkelijk mensen iets nieuws omarmen.
‘Wat opviel, was hoe consistent het patroon was’, zegt prof. dr. Tobias Ebert van de Universiteit van St. Gallen. ‘Psychologische openheid was de enige factor die bij alle drie de innovaties die we onderzochten betrouwbaar samenhing met de omarming ervan.’
Iemand moet bereid zijn om nieuw gedrag te vertonen voordat iedereen het als normaal beschouwt.Prof. dr. Martin Obschonka, hoogleraar Entrepeneurship
De verschillen tussen regio’s waren aanzienlijk. Het aandeel mensen dat als zeer open werd geclassificeerd varieerde van ongeveer 21 tot 48 procent in de onderzochte stedelijke gebieden. Ook liep sterk uiteen hoe snel men de innovatie omarmde: regio’s als San Francisco, Portland en Austin behoorden herhaaldelijk tot de koplopers, terwijl El Paso, Flint en Jackson tot de achterblijvers behoorden.
Dit inzicht kan vooral relevant zijn tijdens de onzekere beginfase van een innovatie. Toen Airbnb werd gelanceerd, moesten mensen bereid zijn vreemden in hun huis te laten verblijven. Uber vroeg mensen om ritten aan te bieden in hun eigen auto. En sociale-mediaplatforms zoals Flickr waren afhankelijk van mensen die content maakten en openbaar deelden, voordat dit gedrag gemeengoed werd.
Met andere woorden: gebruikers kochten niet simpelweg een nieuw product. Ze moesten onbekend gedrag overnemen – en bij platforms droegen ze door hun deelname bovendien bij aan de ontwikkeling van de dienst zelf.
‘Iemand moet bereid zijn om nieuw gedrag te vertonen voordat iedereen het als normaal beschouwt’, zegt hoogleraar Entrepeneurship Martin Obschonka van de Amsterdam Business School van de UvA. ‘Dat kan vooral belangrijk zijn voor platforms die voldoende lokale gebruikers, verhuurders, chauffeurs of contentmakers nodig hebben om ze nuttig en levensvatbaar te maken.’
Regio’s die innovatie willen stimuleren, richten zich meestal op infrastructuur, investeringen, universiteiten, ondernemers, geschoolde werknemers en toegang tot kapitaal. Dit onderzoek suggereert niet dat deze factoren onbelangrijk zijn, maar voegt hier een gedragsdimensie aan toe: de psychologische samenstelling van een bevolking die mede kan bepalen hoe gemakkelijk een baanbrekende nieuwe activiteit voet aan de grond krijgt.
Voor bedrijven kan lokale ontvankelijkheid voor nieuw gedrag helpen bij de keuze waar nog onbekende technologieën of bedrijfsmodellen te introduceren. Voor beleidsmakers geldt dat infrastructuur of investeringen niet alleen verschillen in de omarming van innovatie hoeven te verklaren.
De onderzoekers benadrukken dat ze niet naar het in gebruik nemen van AI hebben gekeken en dat de resultaten daarom niet rechtstreeks naar AI kunnen worden vertaald. Wel stellen ze dat de bredere vraag steeds relevanter wordt naarmate nieuwe technologieën opkomen.
‘We hebben de adoptie van AI niet onderzocht, dus we moeten voorzichtig zijn met het trekken van conclusies’, aldus Obschonka. ‘Maar wanneer een echt nieuwe technologie op de markt komt, hangt de toekomst hiervan niet alleen van de technologie zelf af. Het hangt ook af van de bereidheid van mensen om ermee te experimenteren.’