Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!
Switch to English

Social distancing en ‘de 1,5 meter’ zijn begrippen waar we sinds vorig jaar dagelijks mee geconfronteerd worden. Hoewel het van levensbelang is om ons hieraan te houden, is het soms lastig in te schatten hoe 1,5 meter eruitziet. Daarom ontwikkelde Maarten Sukel, Amsterdam Business School (ABS) promovendus en AI-lead bij de Gemeente Amsterdam, met zijn team, de anderhalvemetermeter. Dit is een camera die weergeeft hoe goed je je aan de voorgeschreven afstand houdt. ‘Het is een vrij simpele techniek die werkt op basis van machine learning.’

Foto: Maarten Sukel

Afstand houden is lastig. Zeker wanneer de communicatie ervan al bijna een jaar lang via dezelfde kanalen gebeurt: door middel van stickers of mensen met bordjes op straat. ‘We zijn er blind voor geworden,’ zegt Sukel. ‘Vanuit de Gemeente Amsterdam en de Openbare Bibliotheek Amsterdam kwam het idee om te zoeken naar nieuwe manieren van communiceren. De meter maakt gebruik van het reeds bestaande YOLO-model (You Only Look Once, red.) dat onder meer al gebruikt wordt door de gemeente in de strijd tegen zwerfafval. Het model is getraind met ruim 300.000 foto’s van mensen en is daardoor in staat deze bijna feilloos te herkennen. Dit koppelen we aan een webcam en een LED-scherm, waarmee we een interactieve campagne lanceren.’

Digitale spiegel

Het systeem werd voor de eerste keer getest bij de ingang van de bibliotheek, maar Maarten en zijn team wilden eigenlijk veel meer mensen bereiken. Sukel: ‘We willen vooral zichtbaar zijn op plekken waar bijvoorbeeld taal een barrière is voor de handhaving. Toen kwamen we op het idee om de anderhalvemetermeter op een drukkere locatie te introduceren. Zo ontstond het idee om met Black Friday een vrachtwagen met een LED-scherm van 3 bij 5 meter midden op de Dam neer te zetten, evenals enkele andere drukke locaties’.

Sukel wordt begeleid door dr. Stevan Rudinac en Prof. dr. Marcel Worring (FNWI). Het project wordt verder ontwikkeld door stagiaires van de ABS, die willen weten hoe we de meter verder uitbouwen op een privacyvriendelijke manier. ‘Het systeem slaat nu géén data op,’ aldus Sukel. ‘Het is eigenlijk een soort digitale spiegel, waarbij de gezichten van omstanders worden verborgen door gekleurde smileys. Een groene smiley betekent dat je voldoende afstand houdt, een oranje geeft aan dat je je in de gevarenzone begeeft en een rode toont aan dat je te weinig afstand houdt van anderen. Een andere uitdaging was het werken met 2D-beelden. We hebben er bewust voor gekozen dit project met goedkope, breed beschikbare technologie uit te voeren en bijvoorbeeld niet met een duurdere 3D-camera. Het gevolg is dat we het systeem steeds moeten kalibreren, door bijvoorbeeld op basis van het aantal stoeptegels in een beeld te bepalen hoeveel 1,5 meter is.’

Foto: Maarten Sukel

Het belang van afstand houden

Volgens Sukel toont dit project de gebruiksvriendelijkheid aan van AI in de openbare ruimte. Het is vooral een leuke demonstratie die weergeeft op welke diverse manieren je beeldherkenning kunt gebruiken. Sukel: ‘We hopen dat we met dit project iets bijdragen aan de maatschappij. Er is nog een aantal beperkingen. Zo kan het systeem niet herkennen of mensen tot eenzelfde huishouden behoren en daarom minder afstand mogen houden. Die beperkingen vinden we niet zo erg, want we merken dat de anderhalvemetermeter vooral leuke gesprekken op gang brengt. Kinderen zijn bijvoorbeeld nieuwsgierig en testen het systeem vol enthousiasme uit. Zo betrekken we ook weer hun ouders in een gesprek over het belang van afstand houden.’

Sukel hoopt dat veel anderen aan de slag gaan met het systeem. Een voorbeeld van zo’n project is het toepassen van het AI-systeem op het Marineterrein Amsterdam, waar ‘slimme’ verlichting sporters helpt om coronaproof aan hun conditie te werken. Sukel: ‘Niets staat ook bedrijven in de weg om het systeem zelf te gebruiken. Denk aan toepassingen in lobby’s of vergaderruimtes. Hoe meer de meter gebruikt wordt, hoe bewuster mensen zijn van de afstand die ze van elkaar moeten houden.’

De gemeente Amsterdam voert een open en transparant beleid rondom AI. Alle informatie over het systeem vind je in het Algoritmeregister van de gemeente. Wil je dieper duiken in de technologische kant van de anderhalvemetermeter of wil je hem zelf uittesten? Dat kan! De broncode van het project is openbaar. Surf naar https://github.com/Amsterdam-AI-Team/1.5-meter-monitor om te zien hoe het systeem werkt.