Voor de beste ervaring schakelt u JavaScript in en gebruikt u een moderne browser!
Switch to English

‘Economisch bewijsmateriaal wordt steeds belangrijker voor het auteursrecht, telecommunicatie en mediabeleid. Het verbetert de samenhang tussen de vermeende en de feitelijke effecten van beleid. Zonder economisch feitenmateriaal kunnen en zullen politici, beleidsmakers en rechters de effecten van een maatregel simpelweg als geloofsartikel veronderstellen. Of ontkennen natuurlijk, wat ze maar uitkomt.’ Dit concludeert Joost Poort in zijn promotieonderzoek. Hij verdedigt zijn proefschrift op woensdag 18 februari aan de Universiteit van Amsterdam.

copyright
Beeld: MikeBlogs

Poort deed negen empirische economische deelstudies, waarvan sommige al van invloed zijn geweest buiten de wetenschap. Zo liet Poort zien dat het afsluiten van de toegang tot The Pirate Bay nauwelijks of geen effect heeft op illegaal downloaden. Dat speelde een rol in de rechtszaak om de blokkade op te heffen. Die zaak ligt nu bij de Hoge Raad. 

Vaste boekenprijs niet bewezen effectief 

In een andere deelstudie staat de vaste prijs voor boeken en e-boeken centraal. ‘Veel landen hebben zulke vaste prijzen; Nederland uitsluitend voor gedrukte boeken. De gedachte is dat vaste prijzen uitgevers ertoe bewegen meer en meer verschillende boeken uit te geven. Daarnaast zou het de beschikbaarheid van boeken verbeteren via een groter aantal boekhandels met een groter assortiment. Het bewijs dat zo’n ingrijpende maatregel ook effectief is voor die doelen is echter flinterdun en tegenstrijdig. Juist dit gebrek aan bewijs geeft politici de ruimte om aan te nemen dat de vaste boekenprijs werkt’, aldus Poort. 

Impact publieke omroep 

Poort keek ook naar de maatschappelijke impact van de publieke omroep. Van oudsher zijn ledenaantallen een belangrijke maat voor de verdeling van het geld en de zendtijd in Hilversum. Maar die aantallen zijn de afgelopen decennia flink gedaald. Poort zet de eerste stappen om te komen tot een alternatief voor die ledenaantallen. Hierin houdt hij rekening met de kijkdichtheid van programma’s, maar ook met de kwaliteitsbeoordeling door kijkers, de mate waarin zij bewust voor een programma kiezen, door bijvoorbeeld uitgesteld te kijken via internet of via een harddiskrecorder, en de mate waarin ze bijbehorende websites bezoeken. Poort: ‘Wordt die methode toegepast op de programma’s uitgezonden in 2011, dan blijkt Boer zoekt vrouw de grootste impact per aflevering te hebben. En of je wilt of niet: ook belangrijke voetbalwedstrijden en talentenshows zoals The Voice of Holland hadden een grote impact. Toch zijn het niet alleen de kijkcijferhits die boven komen drijven, maar ook een dramaserie als Overspel.’ Verder blijkt dat als je corrigeert voor zaken zoals genre, duur en tijdstip, programma’s van de publieke omroep significant hoger scoren op kwaliteit dan die van de commerciëlen. ‘Het is makkelijk kritiek te hebben op deze eerste aanzet voor een nieuwe meetlat. Verdere verfijning is zeker mogelijk’, aldus Poort. ‘Maar wie nu zou voorstellen met ledentallen te gaan werken, zou helemaal worden weggehoond. Toch werken we daar al een halve eeuw mee.’ 

Promotiedetails

Dhr. J.P. Poort: Empirical Evidence for Policy in Telecommunication, Copyright & Broadcasting. Promotoren zijn prof. dr. N.A.N.M. van Eijk en prof. dr. B.E. Baarsma.

Tijd en locatie 

De promotieplechtigheid vindt plaats op woensdag 18 februari om 14:00 uur. Locatie: Agnietenkapel, Oudezijds Voorburgwal 231, Amsterdam.