In het najaar van 2022 verscheen het eerste deel van zijn dagboeken, Bijna een man. Dagboeken 1939-1955. De delen volgden elkaar in rap tempo op en het zevende en laatste deel, Het zwijgen, zal op 1 juli 2026, de 100ste geboortedag van Voskuil, verschijnen. Het zwijgen is het waardigesluitstuk van J.J. Voskuils grootse levenswerk, zijn dagboeken in zeven delen, met een totale omvang van meer dan 5000 pagina’s, liefdevol bezorgd door Detlev van Heest, Thomas van Grafhorst en Mirjam Lucassen. 

In zijn laatste jaren zoekt Voskuil naar schimmen van verleden tijden, niet zozeer uit heimwee of nostalgie, veeleer ter bevestiging van Jan van Nijlens verzuchting: ‘En weten dat wij nooit iets zullen weten, dat alles nutteloos is: gejuich en kreten, tot aan het einde, tot den laatste snik.’ 

Frustratie, ergernis en bedreigdheid maken allengs plaats voor berusting en melancholie. Gelukkig is Voskuil echter zelden, met een onvrij bestaan in eigen huis, de ene ruzie na de andere met zijn vrouw Lousje, en een omgeving die zienderogen naar de donder gaat. De lezer ziethem in zijn voltooide leven, ontdaan van aardse illusies, kwetsbaar, ironisch, en voortgedreven door zijn pen. Hij wilde geen schrijver zijn, maar hij bleek er een te zijn, een schrijver van groot kaliber. 

Deze middag vieren wij zijn schrijverschap met kenners en vrienden.